اگر این روزها گذرتان به غربیترین نقطه شهر تهران افتاده باشد، ساختمان در حال ساخت بسیار بزرگ و عجیبی را میبینید که هیچ نام و نشانی در اطرافش نیست و فقط تیرآهن و بتن است که به سمت آسمان بالا رفته است. نیمی از مسیر گذر را هم حصارهایی بستهاند که خبر از ساخت و سازها در نزدیک خیابان میدهند.

اگر سفری به کشورهای مالزی و امارات کرده باشید در نگاه اول ساختمانهای این مجموعه شما را به یاد مراکز خرید (شاپینگمالهای) بزرگ این دو کشور، مثل مید‌-‌ولی یا دبی‌مال میاندازد. اما با خودتان میگویید مگر هست؟ مگر میشود؟ خیلی بزرگ از آنچه که ما به عنوان مرکز خرید میشناسیم است. بیشتر به نظر یک مجتمع مسکونی خیلی بزرگ دیگر در غرب تهران و در اطراف دریاچه خلیج فارس میرسد. اما اگر گشتی در اینترنت بزنید و درباره ساختمان در حال ساخت در غرب تهران جستجو کنید به یک اسم دو سیلابی میرسید: ایران مال.

ایران مال قرار است بزرگترین بازار ایران باشد. خیلی بزرگتر از بازار تبریز و کرمان و کاشان. در واقع اسمش بازار نیست. مفهوم مراکز خرید یا شاپینگمالها که این روزها مثل قارچ سر از همه جای ایران درآوردهاند و مردم با شتاب و علاقه به سراغشان می روند و فقط چند روز وقت لازم است تا اسمشان سر زبانها بیافتد، مفهوم جدید و مدرنی است که در دهههای اخیر به آسانی در میان مردم جاخوش کرد و معنای قدیمی بازار را به کل به هم ریخت.

بعضی از این مراکز خرید، مارک طبقات مرفه جامعه را به پیشانیشان میچسبانند و بعضی هم سالنهای سینمای خیلی زیاد و بزرگشان را به رخ مردم میکشند. اما هرچه که باشند، برای ساکنان شهر جذاب و مهیج هستند و برای صاحبانشان گنج قارون.

حالا ایران مال با ۱میلیون و ۷۰۰هزار متر مربع زیربنا قرار است بزرگترین مجتمع تجاری و اداری خاورمیانه باشد. برای اینکه بتوانید از کل این مجموعه بازدید کنید باید حدود ۱۴/۷ کیلومتر پیاده روی کنید. این پروژه در ابتدا به نامهای «تهران مال» و «تات مال» شناخته میشد و بعدها به ایران مال یا «بازار بزرگ ایران» تغییر نام داد.

صاحب این پروژه شرکت البرز تات به مدیریت «علی انصاری» معرفی شده است. کسی که نامش در میان افکار عمومی با بانک تات و پشتیبانیهایش از تیمهای فوتبال گره خورده است.

نمای داخلی ایران مال

پروژه ساخت این مجموعه از سال ۱۳۹۰ آغاز شده است. زمین مجموعه در مرحله اول ۱میلیون و ۱۰۰ هزار متر مربع مساحت داشته و قرار است در فاز بعدی ۶۰۰ هزار متر مربع به آن اضافه شود.

مهندسان طرح گفتهاند که این پروژه از «دبیمال» الگو گرفتهاند اما وسعت آن تقریبا ۶۰۰هزار متر از «دبی مال» بیشتر است.

نقشههای این بازار در ۸ هزار صفحه و توسط یک شرکت کانادایی تهیه شده است. فقط خاکبرداری این پروژه هم ۶ ماه طول کشیده است.

قسمتهای مختلف این پروژه شامل چه بخش‌هایی است ؟‌ باغ ایرانی به عنوان قلب پروژه و از زیباترین بخش های ایران مال، پیست یخ، ایوان بلور، تالار الماس، گالری خودرو، مجموعه سینمایی، فودکورت و مرکز تفریحات خانوادگی، تالار پذیرایی مجلل، آمفی تئاتر، هتل های ۵ ستاره ایران مال، دریاچه زیبای ایران مال با آبنمای  منحصربفرد و همچنین طرح توسعه آتی که شامل یک مجموعه فروشگاهی بزرگ، مرکز بین المللی تجارت تهران و مرکز نمایشگاه ها است.

اما آیا مکانیابی این پروژه درست و به جا بوده؟ برخی از متخصصان گفتهاند که توسعه نامتوازنی که در منطقه ۲۲ در حال اتفاق است برای ساکنان منطقه مشکلاتی به بار آورده است. جمعیت فعلی این منطقه بین ۲۰۰ تا ۴۰۰ هزار تخمین زده شده است و تا کمتر از دو سال دیگر به ۷۰۰ هزار نفر خواهد رسید.

اهالی منطقه میگویند فضاهای لازم برای خدمات عمومیمثل دسترسی به امکانات آموزشی، بهداشتی و ناوگان حمل و نقل عمومی هنوز فراهم نیست.

در عین حال اما ساخت واحدهای مسکونی و تجاری با رشد خیره کنندهای ادامه دارد. با این وضعیت باید پرسید آیا این منطقه ظرفیت این میزان مجتمعهای تجاری را دارد؟ یکی از مدیران شورایاری منطقه در اعتراض به این روند به روزنامه صبح تهران، هفت صبح،  گفته بوده «این ساخت و سازها جز ترافیک و شلوغی نتیجه دیگری برای اهالی منطقه ندارد. قرار بود اینجا قطب گردشگری تهران باشد و نه قطب تجاری.»

یکی دیگر از اعضای ارشد شورایاری محلات منطقه ۲۲ در این زمینه توضیح داده است که در طرح تفصیلی اولیه منطقه ۲۲ برج سازی کلا ممنوع بود و بعد در اصلاحیه بعدی این امکان را گنجاندند. حالا هم زمینهایی که باید برای تعبیه امکانات عمومیاختصاص یابد، خرج بُرج سازی میشود. اعضای شورای شهر باید در این زمینه پاسخگو باشند.»

اما این ها به کنار، به نظر میرسد با استقبالی که از شاپینگمالهای تهران مثل پالادیوم، کورش، سام سنتر و آرن شده است، دور نیست زمانی که از همه شهر، افراد برای تفریح، مصرف هنر، خرید و گردش، راهی غرب خواهند شد.

محوطه ایران مال

مطالب بیشتری نیست